İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, parlamentoda yaşanan tıkanıklık ve konut krizine yönelik kararnamelerin reddedilmesinin ardından 29 Kasım Pazar günü erken genel seçime gidileceğini duyurdu. Hükümetin meclisteki kırılgan çoğunluğunu kaybetmesi ve ülke çapında yükselen sokak protestoları, 72 saat süren siyasi krizin ardından erken sandık kararını beraberinde getirdi.
Meclisteki Oylama Yenilgisi ve Konut Krizi
Krizin fitilini, 2 Ekim Cuma günü İspanya Temsilciler Kongresi’nde yapılan olağanüstü oturum ateşledi. Hükümetin hazırladığı ilk konut düzenlemesi 178’e karşı 172 oyla, ikinci düzenleme ise 184’e karşı 166 oyla meclisten geçemedi. Muhalefetteki Halk Partisi (PP) ve Vox ile birlikte Sanchez hükümetinin kritik desteğine ihtiyaç duyduğu Katalan ayrılıkçı Junts partisinin de aleyhte oy kullanması, yasama krizini derinleştirdi.
İspanya’da AP verilerine göre kiraların son 10 yılda neredeyse iki katına çıkması, barınma konusunu temel gündem maddesi haline getirmişti. Madrid’de 87 yaşındaki Maricarmen Abascal’ın evinden çıkarılması kamuoyunda infial yaratırken, 3 Ekim Cumartesi günü Reuters’ın aktardığına göre yaklaşık 50 kentte eylemler yapıldı ve Madrid’deki gösteriye yaklaşık 70 bin kişi katıldı. Hükümetin kırılgan kiracıların tahliyelerini 2030’a kadar durdurmayı ve kira artışlarını sınırlamayı hedefleyen acil kararnameleri parlamentodan onay alamadı.
350 Sandalyeli Mecliste Kırılgan Aritmetik
PSOE ve sol ittifak Sumar’ın 350 sandalyeli Kongre’de yalnızca 147 milletvekiline sahip olması, 2023 yılından bu yana yeni bir devlet bütçesinin çıkarılmasını da engellemişti. Katalan ve Bask partilerinin desteğine muhtaç olan Sanchez hükümeti, hukuki bir güvensizlik oylamasıyla düşmemiş olsa da yasa yapma kabiliyetini fiilen kaybetti.
Barınma krizinin yanı sıra PSOE çevresindeki yolsuzluk soruşturmaları, Sanchez’in yakın çevresine ilişkin hukuki süreçler ve yaz aylarında Ceuta’da görülen göç hareketliliği siyasi baskıyı artırdı. Sanchez ve ilişkili taraflar isnatları geri çevirirken, El País’in bildirdiğine göre cuma gününden itibaren parti yöneticileri ve ortaklarla yoğun temaslar gerçekleştirildi. Hükümet merkezi La Moncloa ise müzakerelerin başında şu beyanda bulundu:
tüm seçeneklerin masada olduğunu belirtti.
Kral VI. Felipe Bilgilendirildi
Temasların ardından 4 Ekim Pazar gecesi kararını kesinleştiren Başbakan Sanchez, 5 Ekim Pazartesi sabahı İspanya Kralı VI. Felipe’yi bilgilendirdi. Olağanüstü Bakanlar Kurulu toplantısının ardından açıklama yapan Sanchez, yasama organının iki kanadının da feshedileceğini ve seçmenin 29 Kasım Pazar günü sandığa gideceğini duyurdu.
