Avrupa Uzay Ajansı verilerine göre, Dünya’nın yörüngesinde biriken insan kaynaklı uzay enkazının toplam kütlesi 17 bin ton sınırını geçti. Faal olmayan uydular ve roket kalıntılarından oluşan bu devasa atık tabakası, yörüngedeki aktif uzay araçları ile gelecekte düzenlenecek misyonlar için ciddi bir çarpışma tehlikesi oluşturuyor.
Mevcut gözetim sistemleri yörüngede yer alan 46 binden fazla insan yapımı nesneyi kesintisiz olarak izleyebilirken, görevini sürdüren aktif uydu miktarı 16 bin civarında bulunuyor. ESA’nın modellemelerine göre, 10 santimetreden daha büyük 68 bin 450 parça tespit edilirken, 1 ila 10 santimetre arasındaki nesnelerin 1,5 milyona, 1 santimetrenin altındaki parçaların ise yüz milyonlara ulaştığı öngörülüyor.
Çok yüksek süratlerle hareket eden bu cisimler, ebatları küçük dahi olsa çarpışma halinde uzay araçlarına ağır zararlar verebiliyor. Uzmanlar, yörüngede meydana gelecek olası bir temasın binlerce yeni enkaz parçası doğurabileceğine ve bunun zincirleme kazaları tetikleyerek durumu kontrol edilemez boyuta taşıyabileceğine dikkat çekiyor.
Yörüngedeki riskleri azaltmayı hedefleyen ESA, yeni atıkların önüne geçmenin yanı sıra eski parçaları toplamak amacıyla ClearSpace-1 projesini yürütüyor. Söz konusu görev kapsamında ömrünü tamamlamış bir uzay aracının yakalanarak atmosferde kontrollü şekilde imha edilmesi planlanırken; uyduların yörüngede tamir edilmesi, taşınması ve kullanım sürelerinin uzatılmasına yönelik çalışmalar da sürdürülüyor.
